Mieć, czyli Have Got
Naucz się mówić o tym, co posiadasz. Pies, kot, a może nowy samochód? Po tej lekcji pochwalisz się wszystkim!
Skoro umiesz już powiedzieć kim jesteś i co czujesz (dzięki czasownikowi To Be), czas wejść na kolejny poziom. Teraz nauczymy się mówić o tym, co posiadasz! Każdy z nas ma jakieś rzeczy, zwierzęta, czy cechy wyglądu.
W języku angielskim (a w szczególności w języku brytyjskim, którego tradycyjnie uczymy się w szkołach w Europie) używamy do tego zwrotu Have got. Pomyślisz sobie - po co to słówko "got"? Wszyscy mówią po prostu "I have". I masz trochę racji!
Oto krótka tajemnica: Słowo have oznacza po prostu "mieć". Amerykanie mówią "I have a car". Jednak Brytyjczycy to dumni i zabawni ludzie, którzy bardzo lubią, jak zdanie ma odpowiedni rytm. Dodatek got to właśnie taki rytmiczny przedłużacz. Brytyjczycy mówią "I have got a car". Obie wersje znaczą DOKŁADNIE to samo. W tej lekcji nauczymy się formy z "got", bo to ona sprawia w szkole najwięcej kłopotów przez budowę pytań i przeczeń!
Sprawdź, czy złapałeś różnicę.
Jaka jest różnica w znaczeniu między I have a dog a I have got a dog?
Zapamiętaj z czym się dziś mierzymy.
Ułóż z rozsypanki najprostszą myśl:
"Ja mam kota"
Odmiana (Twierdzenia) - Kto co ma?
Kiedy uczyliśmy się czasownika To Be, musieliśmy zapamiętać trzy różne formy (am, is, are). Tutaj mamy zdecydowanie lepszą wiadomość! Zamiast trzech grup, mamy tylko dwie. Życie od razu staje się prostsze.
Dzielimy osoby na "Samotników" oraz "Całą resztę".
Grupa 1: Samotnicy (On, Ona, To)
Pamiętasz z lekcji o czasowniku "Być", że samotnicy, czyli He, She, It, dostali słówko is, które kończyło się na literkę s? Tutaj jest bardzo podobnie! Samotnicy w języku angielskim po prostu kochają literkę s. Dlatego dla nich nie używamy standardowego have got. Zamiast tego zamieniamy je na słówko has got.
- He has got 🔊 (On ma)
- She has got 🔊 (Ona ma)
- It has got 🔊 (To ma / Ono ma - używane do zwierząt, domów, itp.)
Dzięki temu, gdy mówisz o kimś innym, np. o siostrze, powiesz: "My sister has got a new phone." (Moja siostra ma nowy telefon).
Grupa 2: Cała reszta (Ja, Ty, My, Wy, Oni)
Wszyscy inni, czyli "Ja" (I), liczba mnoga (We, They) oraz "Ty/Wy" (You) wpadają do jednego, wielkiego worka, w którym nie musimy kombinować. Używają po prostu bazowego have got.
- I have got 🔊 (Ja mam)
- You have got 🔊 (Ty masz / Wy macie)
- We have got 🔊 (My mamy)
- They have got 🔊 (Oni mają)
| Osoby | Forma posiadania | Przykład |
|---|---|---|
| He, She, It | has got | She has got blue eyes. (Ona ma niebieskie oczy) |
| I, You, We, They | have got | We have got a car. (My mamy samochód) |
[!TIP] Krótko mówiąc: Jeśli mówisz o jednej osobie, o której akurat plotkujesz z kimś obok (On/Ona), dajesz has got z dźwięcznym "S". Wszędzie indziej wciskasz domyślne have got!
Sprawdź, czy złapałeś zasadę samotników.
Jak powiesz: Mój brat ma psa?
Uzupełnij zdanie odpowiednią formą Have/Has got:
Ułóż zdanie:
"Mam rower"
Czy mama to Samotnik, czy Reszta?
Skróty na co dzień
Jak to w języku angielskim bywa, nikt nie ma czasu na dokładne wymawianie całych, długich form. Brytyjczycy to specjaliści od "skracania". Forma have got jest długa i sztywna. Co robi z nią natywny użytkownik na ulicy? "Zjada" początek z have i has, przyklejając resztkę z apostrofem do osoby.
Oto jak tworzymy brytyjskie skróty w mowie:
- I have got -> I've got (czytaj: ajw got)
- You have got -> You've got
- We have got -> We've got
- They have got -> They've got
I to samo robimy z samotnikami:
- She has got -> She's got 🔊
- He has got -> He's got
[!WARNING] Nie pomyl się! "She's" może oznaczać "She is" (Ona jest) albo "She has" (Ona ma). Jak je rozróżnić? To bardzo proste! Jeśli zaraz potem stoi słówko got, to na 100% oznacza to "Ona ma" (She has got). Np. "She's got a dog" -> Ma psa. Ale "She's beautiful" -> Ona jest piękna (brak "got", więc to "To Be").
Rozszyfruj brytyjską wymowę.
Co oznacza zdanie 'He's got a new phone'?
Skróć wyrażenie 'I have got' w zdaniu:
Ułóż zdanie ze skrótem:
"Mamy problem (We've got a problem)"
Przeczenia (Nie mam tego!)
Jak powiedzieć, że czegoś nie masz? Nie masz rodzeństwa, nie masz czasu, nie masz miliona dolarów. Zawsze używamy naszego małego, ulubionego słówka zaprzeczającego: not.
Ale uwaga! Gdzie to "not" wcisnąć? Trzeba uważać. Nasze have got i has got to para, więc "not" postanawia wcisnąć się prosto między nich, żeby zepsuć im randkę. Wchodzi dokładnie pośrodku.
- I have not got (Ja nie mam)
- You have not got (Ty nie masz)
- She has not got (Ona nie ma)
W praktyce tak długie zdania brzmią absurdalnie, więc absolutnie zawsze skracamy to słówko "not", przyklejając je do "have/has" z wyrzuceniem literki 'o'. Powstają dwa najważniejsze słowa: haven't got oraz hasn't got.
| Osoby | Pełne przeczenie | Skrócone przeczenie |
|---|---|---|
| I, You, We, They | have not got | haven't got |
| He, She, It | has not got | hasn't got |
Sprawdź zasady budowy.
Jak poprawnie powiemy, że on nie ma czasu?
Wpisz formę przeczącą (w skrócie) dla słówka She:
Ułóż słowa w logiczne zdanie przeczące:
"Nie mam samochodu"
Pytania (Masz to?)
Pamiętasz "obracanie naleśnika" z lekcji o To Be? Inwersję? Z have got robimy dokładnie to samo! Wyrzucamy kawałek naszego wyrażenia przed osobę. Ale uwaga - przerzucamy TYLKO pierwszą część, czyli "Have" lub "Has". Słówko "got" zostaje na swoim miejscu i pilnuje reszty zdania.
Zdanie twierdzące: You have got a dog. (Ty masz psa.)
Pytanie: Have you got a dog? (Czy ty masz psa?)
I dla samotników: She has got a cat. (Ona ma kota.) Has she got a cat? (Czy ona ma kota?)
W ten sposób bardzo łatwo pytać innych ludzi o ich dobytek. Have you got a pen? Have you got money?
[!TIP] Dlaczego Have Got jest fajne? Bo nie potrzebujemy tutaj słówka "Do/Does", którego uczymy się w czasie Present Simple. Have jest tak silne, że samo z siebie buduje pytanie! Wystarczy wyrzucić je na przód zdania!
Stwórz poprawne pytanie.
Jak zapytasz: Czy oni mają dzieci?
Jak zaczniesz pytanie do swojego kolegi (Ty):
Złóż pytanie w logiczną całość:
"Czy on ma pieniądze?"
Krótkie odpowiedzi (Tak, mam!)
Kiedy ktoś pyta Cię: "Have you got a dog?", powinieneś zachować brytyjską grzeczność i nie odpowiadać burkliwym "Yes". Należy dodać malutki "ogonek", ale - to jest bardzo ważne - w odpowiedziach NIGDY nie używamy słowa 'got'! Po prostu powtarzamy osobę i jej słówko z przodu pytania. Zobacz to:
Pytanie: Have you got a car? Krótka odpowiedź (Tak): Yes, I have. Krótka odpowiedź (Nie): No, I haven't.
Pytanie: Has she got a brother? Krótka odpowiedź (Tak): Yes, she has. Krótka odpowiedź (Nie): No, she hasn't.
To naprawdę łatwe. Skup się tylko na pierwszym słowie w pytaniu i wstaw je do odpowiedzi. Koniec filozofii!
Wybierz dobrą odpowiedź.
Ktoś pyta: Have they got a pool? (Czy oni mają basen?). Jak odpowiesz twierdząco?
Odpowiedz przecząco na pytanie o samotnika:
Jak odpowiesz na pytanie: Have you got a pen?
"Tak, mam."