Czas Present Simple (Pytania i Przeczenia)

W poprzednich lekcjach nauczyliśmy się tworzyć zdania oznajmujące. Wiesz już, że mówimy I play (Gram), a w przypadku "samotników" (He, She, It) dodajemy "s": She plays (Ona gra).

Ale jak powiedzieć "Nie gram" albo zapytać "Czy ona gra?"? Po polsku dodajemy słowo "nie" albo "czy". W języku angielskim główny czasownik (np. play, work, like) jest "zbyt słaby", żeby samemu unieść ciężar zaprzeczenia lub pytania (z wyjątkiem mocarnego To Be!).

Z pomocą przychodzą nam Czasowniki Posiłkowe (Operatory). Tłumacząc po ludzku: to niewidzialni pomocnicy, którzy dźwigają dla nas słówko "not" (nie) albo wyskakują na początek zdania, robiąc za polskie "Czy". W Present Simple ci pomocnicy to DO oraz DOES.

1. Przeczenia z DON'T i DOESN'T

Żeby zaprzeczyć w czasie Present Simple, przyklejamy słówko not do naszego pomocnika.

• do + not = don't
• does + not = doesn't

Dla kogo don't, a dla kogo doesn't? Złota zasada angielskiego działa i tutaj: Samotnicy (On, Ona, To) zawsze dostają formę z literką "S"!

Grupa standardowa (I, You, We, They): używamy DON'T

• I don't play tennis. (Ja nie gram w tenisa.)
• We don't like apples. (My nie lubimy jabłek.)

Samotnicy (He, She, It): używamy DOESN'T

• He doesn't play tennis. (On nie gra w tenisa.)
• She doesn't like apples. (Ona nie lubi jabłek.)

[!TIP] Haczyk maturalny CKE 2027: Złodziej końcówki -S! Egzaminatorzy uwielbiają sprawdzać jedną rzecz: czy pamiętasz, że słówko DOES (lub doesn't) jest "złodziejem"! Gdy w zdaniu pojawia się doesn't, to ono kradnie końcówkę "-s" z głównego czasownika. ŹLE: She doesn't likes apples. (Podwójne "s"!) DOBRZE: She doesn't like apples. (Słówko like wraca do czystej formy bez 's').

2. Pytania z DO i DOES

Żeby zadać pytanie (zamiennik polskiego "Czy...?"), wyrzucamy naszego pomocnika na sam początek zdania (przed osobę).

• Do you play tennis? (Czy ty grasz w tenisa?)
• Do they work here? (Czy oni tu pracują?)
• Does he play tennis? (Czy on gra w tenisa?)
• Does she know him? (Czy ona go zna?)

Zauważ, że znowu – gdy na początku stoi mocne Does, główny czasownik (np. play, know) nie ma już końcówki "-s".

3. Pytania szczegółowe (Gdzie? Kiedy? Dlaczego?)

Samo "Czy" na początku to czasem za mało. Co jeśli chcemy spytać: Gdzie mieszkasz? Albo: Dlaczego on tu pracuje? Budowa jest niezwykle logiczna. Bierzemy nasze zwykłe pytanie z Do/Does i na samym, samiusieńkim przodzie doklejamy tzw. Wh- word (słówko pytające).

Wzór: [Słówko pytające] + [Do/Does] + [Osoba] + [Czasownik]

• Where do you live? (Gdzie ty mieszkasz?)
• What does she want? (Czego ona chce?)
• Why do they cry? (Dlaczego oni płaczą?)
• When does he sleep? (Kiedy on śpi?)

[!TIP] Haczyk maturalny CKE 2027: Szyk wyrazów w pytaniach! CKE często prosi o utworzenie pytań do podkreślonej części zdania. Pamiętaj, że słówko pytające (np. Where) NIGDY nie wypiera operatora do/does. Oba muszą tam być! Nie mówimy: Where you live? Mówimy: Where DO you live?